Αγωγοί αντί για δεξαμενόπλοια: Τα κράτη του Κόλπου αναζητούν αντικατάσταση για το Στενό του Hormuz
Σε μια κίνηση που αποκαλύπτει τον φόβο για ενεργειακή ασφυξία, οι χώρες του Περσικού Κόλπου εξετάζουν σοβαρά την κατασκευή νέων αγωγών που θα παρακάμπτουν το Στενό του Ορμούζ, επιχειρώντας να μειώσουν την εξάρτησή τους από έναν από τους πιο επικίνδυνους γεωπολιτικούς «λαιμούς μπουκαλιού» στον κόσμο.
Σύμφωνα με τη Financial Times, η στρατηγική αυτή δεν είναι απλώς μια επιλογή, αλλά ενδεχομένως μονόδρομος επιβίωσης, καθώς το Ιράν διατηρεί ισχυρό έλεγχο στο στενό και η αστάθεια στην περιοχή αυξάνεται.
Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι σκληρή: τα έργα αυτά είναι πανίσχυρα στο χαρτί, αλλά εξαιρετικά δύσκολα στην πράξη. Απαιτούν τεράστια κεφάλαια, πολυεπίπεδο πολιτικό συντονισμό και χρόνια υλοποίησης — την ώρα που η αγορά ενέργειας λειτουργεί σε ρυθμούς κρίσης.
Ήδη υπάρχουν κάποιες εναλλακτικές. Ο αγωγός Ανατολής–Δύσης στη Σαουδική Αραβία, μήκους 1.200 χιλιομέτρων, μεταφέρει έως και 7 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως προς την Ερυθρά Θάλασσα, παρακάμπτοντας το Ορμούζ. Όμως πρόκειται για υποδομή της δεκαετίας του ’80, με περιορισμένη δυνατότητα να καλύψει τις σημερινές ανάγκες.
Στο τραπέζι βρίσκεται και η αναβίωση του φιλόδοξου έργου India-Middle East-Europe Corridor, που παρουσιάστηκε στη G20 το 2023. Το σχέδιο περιλαμβάνει ένα δίκτυο μεταφορών, ενεργειακών γραμμών και αγωγών (αρχικά για υδρογόνο), που θα συνδέει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω του Κόλπου. Ωστόσο, μέχρι στιγμής παραμένει ένα μεγαλεπήβολο σχέδιο χωρίς υλοποίηση.
Το πρόβλημα είναι βαθύτερο: ακόμη και αν προχωρήσουν αυτά τα έργα, δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τον όγκο που περνά σήμερα από το Στενό του Ορμούζ. Σύμφωνα με τον International Energy Agency, πριν την κρίση, από εκεί διέρχονταν καθημερινά έως και 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου και τεράστιες ποσότητες φυσικού αερίου — ροές που καμία εναλλακτική υποδομή δεν μπορεί άμεσα να καλύψει.
Την ίδια ώρα, η Τεχεράνη στέλνει το δικό της μήνυμα ισχύος. Ο Elias Hazrati δήλωσε ότι το Ιράν είναι έτοιμο να προχωρήσει σε συμφωνίες με ευρωπαϊκές, ασιατικές και αραβικές χώρες για τη χρήση του στενού, υπογραμμίζοντας ότι ο έλεγχος παραμένει στα χέρια της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Στον αντίποδα, ο Donald Trump έστειλε ένα ψυχρό μήνυμα: η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ δεν αποτελεί ευθύνη των ΗΠΑ, αλλά των χωρών που το χρησιμοποιούν.
Το αποτέλεσμα; Ένα εκρηκτικό δίλημμα για τις χώρες του Κόλπου:
συμφωνία με το Ιράν ή επένδυση δισεκατομμυρίων σε νέες διαδρομές — ή και τα δύο.
Σε κάθε περίπτωση, το βέβαιο είναι ένα:
η μάχη για τον έλεγχο των ενεργειακών δρόμων μόλις μπήκε σε μια νέα, πιο επικίνδυνη φάση.
www.bankingnews.gr
Σύμφωνα με τη Financial Times, η στρατηγική αυτή δεν είναι απλώς μια επιλογή, αλλά ενδεχομένως μονόδρομος επιβίωσης, καθώς το Ιράν διατηρεί ισχυρό έλεγχο στο στενό και η αστάθεια στην περιοχή αυξάνεται.
Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι σκληρή: τα έργα αυτά είναι πανίσχυρα στο χαρτί, αλλά εξαιρετικά δύσκολα στην πράξη. Απαιτούν τεράστια κεφάλαια, πολυεπίπεδο πολιτικό συντονισμό και χρόνια υλοποίησης — την ώρα που η αγορά ενέργειας λειτουργεί σε ρυθμούς κρίσης.
Ήδη υπάρχουν κάποιες εναλλακτικές. Ο αγωγός Ανατολής–Δύσης στη Σαουδική Αραβία, μήκους 1.200 χιλιομέτρων, μεταφέρει έως και 7 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως προς την Ερυθρά Θάλασσα, παρακάμπτοντας το Ορμούζ. Όμως πρόκειται για υποδομή της δεκαετίας του ’80, με περιορισμένη δυνατότητα να καλύψει τις σημερινές ανάγκες.
Στο τραπέζι βρίσκεται και η αναβίωση του φιλόδοξου έργου India-Middle East-Europe Corridor, που παρουσιάστηκε στη G20 το 2023. Το σχέδιο περιλαμβάνει ένα δίκτυο μεταφορών, ενεργειακών γραμμών και αγωγών (αρχικά για υδρογόνο), που θα συνδέει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω του Κόλπου. Ωστόσο, μέχρι στιγμής παραμένει ένα μεγαλεπήβολο σχέδιο χωρίς υλοποίηση.
Το πρόβλημα είναι βαθύτερο: ακόμη και αν προχωρήσουν αυτά τα έργα, δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τον όγκο που περνά σήμερα από το Στενό του Ορμούζ. Σύμφωνα με τον International Energy Agency, πριν την κρίση, από εκεί διέρχονταν καθημερινά έως και 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου και τεράστιες ποσότητες φυσικού αερίου — ροές που καμία εναλλακτική υποδομή δεν μπορεί άμεσα να καλύψει.
Την ίδια ώρα, η Τεχεράνη στέλνει το δικό της μήνυμα ισχύος. Ο Elias Hazrati δήλωσε ότι το Ιράν είναι έτοιμο να προχωρήσει σε συμφωνίες με ευρωπαϊκές, ασιατικές και αραβικές χώρες για τη χρήση του στενού, υπογραμμίζοντας ότι ο έλεγχος παραμένει στα χέρια της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Στον αντίποδα, ο Donald Trump έστειλε ένα ψυχρό μήνυμα: η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ δεν αποτελεί ευθύνη των ΗΠΑ, αλλά των χωρών που το χρησιμοποιούν.
Το αποτέλεσμα; Ένα εκρηκτικό δίλημμα για τις χώρες του Κόλπου:
συμφωνία με το Ιράν ή επένδυση δισεκατομμυρίων σε νέες διαδρομές — ή και τα δύο.
Σε κάθε περίπτωση, το βέβαιο είναι ένα:
η μάχη για τον έλεγχο των ενεργειακών δρόμων μόλις μπήκε σε μια νέα, πιο επικίνδυνη φάση.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών